Bosna ve Boşnaklar
Mustafa Kahramanyol

Özet

Bu makalede, Boşnaklar’dan ve bunların vatanından bahsederken, Bosna, Hersek, Dalmaçya, Kırayina ve Sancak olarak bilinen topraklar kastedilmektedir ve bunların tümü makalede sadece “Bosna“ olarak anılacaktır. Bu topraklar, son üçbin yıl boyunca hep çatışma ve karmaşa alanı olmuştur. Boşnaklar’ın bir millet olarak ortaya çıkışından sonra ise, gerek içerideki çatışmalar, gerekse de dışarıdan olan müdahaleler çok kanlı olmuş ve her türlü acı yaşanmıştır. Buna rağmen Boşnaklar, vatanlarını sevmekten ve bu uğurda büyük fedakârlıklara katlanmaktan aslâ vazgeçmemişlerdir. Bu itibarla, Boşnaklar’ı ve Bosna’yı incelemek ve bilmek, en azından büyük bir ibret dersi olarak, çok faydalı olur. Kaldı ki, bu araştırmada tarihin karanlıkta kalmış bâzı gerçekleri de ilk defa olarak ortaya konacaktır.
Avrupa’daki bâzı siyasî odaklar tarafından Boşnaklar’a yöneltilen gerçek dışı ıddıalar vardır: siz tam yerli değilsiniz ve siz esasta İslâv ırkındansınız. Her iki iddia temelsizdir. Çünkü, Avrupa’da “tam yerli“ diye herhangi bir millet yoktur. Tarih, günümüz hâkim halklarının Avrupa’ya bir yerlerden gelmiş olduklarını söylemektedir. İslâv halkları da zâten Avarlar ile beraber gelmiştir ve Boşnaklar’dan “daha yerli“ sayılamazlar. Öte yandan, Balkanlar’daki bütün halklar birbirleri ile karışmıştır. Boşnaklar’ın İslâvlarla karışmış oldukları belli olmakla beraber, farklı ve özgün bir ekin, medeniyet ve tarih sahibi oldukları da açıktır. Şurası bir gerçektir ki Boşnaklar özgün, şerefli ve haysiyetli bir millettir...
 

Anahtar Kelimeler